Sophia, de nieuwe muze in de strijd tegen de (bedrijfs)wagen?

Covid-19 heeft aanleiding gegeven tot een wildgroei van nieuwe groepen: de GEES (Group of Experts in charge of Exit Strategy), de ERMG (Economic Risk Management Group)… En nu is er de RMG, Resilience Management Group. RMG heeft onlangs het Sophia-plan gepresenteerd, een blueprint voor een economische heropleving die verre van “business as usual” is… Zoals u zal lezen, hebben bedrijfswagens, brandstof, weggebruik en zelfs ‘old timers’ en andere gemeenplaatsen een speciale plaats in het plan…

De Resilience Management Group (RMG) bestaat uit academici, economen en transitieondernemers, die wetenschappelijke kennis en theoretische reflecties verzoent met concrete ervaringen in het veld. Van half april tot half mei 2020 werkten meer dan 100 wetenschappers en 182 ecologische transitieondernemers van de KAYA-coalitie samen

Al deze mensen hebben hun ervaring gebundeld om te komen tot het Sophia-plan, een verzameling van meer dan 200 maatregelen in 15 domeinen. Doelstelling: “Onmiddellijk beginnen met de overgang naar een duurzame economie, om nieuwe systeemcrisis te vermijden die er onvermijdelijk zou komen als de relance met oude oplossingen komt.”.

De (bedrijfs)wagen als fiscaal element

De groep die verantwoordelijk is voor de fiscaliteit stelt voor om directe en indirecte subsidies aan de winningsindustrie af te schaffen ten gunste van duurzamere alternatieven.

Dit staat er in het Sophia-plan:

“Het emblematische voorbeeld hiervan is de bedrijfsauto, oftewel de salarisauto, die de marginale kosten van autoritten tot nul reduceert. Daarmee verdwijnt de gebruikelijke financiële prikkel om dicht bij het werk te wonen of gebruik te maken van het openbaar vervoer of andere vervoersmiddelen – waaronder carpoolen en fietsen – en de prikkel om gematigd te rijden. Het doel is dit systeem af te schaffen, naar het voorbeeld van de fiscale behandeling van bedrijfsauto’s zoals die elders in Europa bestaat.”

Het preferentiële belastingregime voor zogenaamde professionele brandstof moet ook worden ontmanteld, aldus het RMG, dat daaraan toevoegt: “Het gebruik van de infrastructuur van de autosnelwegen moet betalend worden voor privé-auto’s, en wel op een intelligente manier, net zoals de stedelijke tolheffing die moeten worden ingevoerd. Belastingvoordelen voor old timers moeten worden afgeschaft en het gebruik ervan, dat bijzonder vervuilend is, moet worden ontmoedigd.”

BIV en rijbelasting om keuze te beïnvloeden

De belasting op inverkeerstelling (BIV) is uiterst effectief in het helpen van consumenten bij het kiezen van de minst ‘problematische’ voertuigen. Ze moet dus worden hervormd, een hervorming waarin radicaal de voorkeur wordt geven aan kleine elektrische auto’s ten koste van andere wagens zoals SUV’s. Dit geldt trouwens niet alleen voor het BIV, maar ook voor de rijbelasting (CT). Beide taksen zouden het criterium van belastingheffing op basis van vervuilende emissies en voertuigmassa moeten veralgemenen.

Alles te voet, op de fiets of met de bus

Het RMG wil meer ruimte geven aan voetgangers, fietsers en gebruikers van het openbaar vervoer.

“In het kader van de gezondheidscrisis hebben verschillende Europese steden (waaronder Brussel) besloten om het aandeel van de openbare ruimte dat aan actieve vervoerswijzen (wandelen, fietsen en micromobiliteit) wordt toegewezen, te vergroten en het reizen te vergemakkelijken: ontwikkeling van fietspaden en ontmoetingsplaatsen, aanpassing van de fasering van verkeerslichten, enz. Deze maatregelen, waarvan al lang bekend is dat ze essentieel zijn om de overstap van auto’s naar de minst vervuilende vervoerswijzen mogelijk te maken, niet alleen in de stad maar ook op het platteland, moeten worden geïntensiveerd.”

En het RMG vervolgt: “De budgettaire beperkingen waaraan zij onderworpen zijn, hebben jarenlang verhinderd dat de openbare vervoersmaatschappijen (NMBS/Infrabel, De Lijn, MIVB en TEC) hun aanbod voldoende hebben ontwikkeld. Naast een aanzienlijke herfinanciering zou het aanbod gebaat zijn bij een herstructurering volgens het geïntegreerde dienstregelingsmodel (of de verbindingsknooppunten). Daarnaast moeten er IT-instrumenten worden ontwikkeld die een geïntegreerde optimalisering mogelijk maken – openbaar vervoer, gedeelde auto’s/fietsen/scooters – van de verplaatsingen.”

Een economische stimulans tegen een economische sector?

De bedrijven en academici die deel uitmaken van de RMG doen eigenlijk niet anders dan de punten van de anti-automobilisten opsommen. Hoe dan ook blijven de ideeën van de kleine Sophia dromerig en utopisch. Onderzoekers zullen tijd hebben gehad om 10 vaccins te ontwikkelen tegen Covid-19, 20 en zelfs 21 voordat een kwart van deze maatregelen het daglicht zal zien.

Maar laten we zeggen dat het verontrustend is om te zien dat een honderdtal topwetenschappers en 182 ondernemers bereid zijn om zich vast te ketenen aan de auto’s die op het Autosalon worden tentoongesteld, … al hopen we allemaal dat ze dit inderdaad zullen kunnen doen, aangezien een open Autosalon de economische gezondheid van een hele sector aantoont. Een sector die opnieuw enkele miljarden in de staatskas zal deponeren. Al blijven wij ons afvragen wie uiteindelijk zal profiteren van dit economisch relanceplan tegen een aantal economisch winstgevende sectoren?

Schrijf u nu in op FLOW, de wekelijkse e-letter van FLEET.be!